4700-letni wrak z Antalyi trafił do Guinnessa jako najstarszy na świecie

Najpierw sądzono, że to wrak z czasów osmańskich. Potem okazało się, że statek ma prawie 5000 lat. Wrak odkryty u wybrzeży wyspy Kekova w Antalyi trafił w tym tygodniu do Księgi rekordów Guinnessa jako najstarszy wrak statku na świecie.

Co się stało?

Hakan Öniz z Uniwersytetu Akdeniz powiedział agencji Anadolu, że rekord oficjalnie ogłoszono w tym tygodniu. Kieruje on Katedrą Konserwacji i Restauracji Dziedzictwa Kulturowego na Wydziale Sztuk Pięknych.

Jego zespół od lat prowadzi badania na wybrzeżu Morza Śródziemnego na zlecenie tureckiego Ministerstwa Kultury i Turystyki. Podwodne wykopaliska w Kekova ruszyły w 2024 roku. Na głębokości 35–40 metrów badacze wydobyli amfory sprzed około 4700 lat.

Co działo się wcześniej?

Podczas przybrzeżnych i powierzchniowych badań w 2024 roku zespół zauważył u wybrzeży Kekova przedmioty, które uznał za część wraku. Pierwsze szacunki mówiły o wieku od 100 do 400 lat, czyli o epoce osmańskiej. Zespół i tak zajmował się głównie wrakami sprzed 2000–2500 lat.

Potem pojawiły się wątpliwości. Według Öniza część przedmiotów przypominała nowsze obiekty, które znali słabo. Podczas zeszłorocznej kwerendy literatury znaleźli podobne amfory wśród odkryć w Egipcie.

Za zgodą ministerstwa wrócili na miejsce. Dalsze badania wykazały, że statek pochodzi z wczesnej epoki brązu.

Co dalej?

Znaleziska, głównie amfory, są konserwowane i badane w regionalnym laboratorium oraz w laboratorium archeologii podwodnej Uniwersytetu Akdeniz w Kemer.

Öniz powiedział, że w najbliższych miesiącach trafią na wystawę w nowo ukończonym muzeum „Cztery morza, jedno muzeum” w stambulskiej dzielnicy Haydarpaşa. Część będzie można zobaczyć także w Śródziemnomorskim Muzeum Archeologii Podwodnej w Kemer (Antalya), którego budowa dobiega końca.

Öniz dodał, że ich zdaniem Turcja należy do dwóch–trzech czołowych krajów świata w archeologii podwodnej. Powody: solidna infrastruktura, wysoko wykwalifikowani eksperci i jedno z najbogatszych wybrzeży na świecie.

Innymi słowy: to, co leżało na dnie przy Kekova, nie było aż tak „stare”, jak sądzono. Było znacznie, znacznie starsze.